බිලියනයක් ! ඒ ප්‍රචන්ඩත්වයට එරෙහිව ! one Billion rising !

You've heard it, seen it, felt it but never spoke about it..... Yes , we cant fight against it alone, so lets all rise together ! We say we are civilized , but yet witness brutality from our own kind.

I always wonder where did we fail ?
I've been a pain bearer for almost all the women and girls, even children who are admitted to our wards. We could do only little to ease their pain.

I've been writing this blog for almost 3 years and I'm sure you would have come across many of those stories mentioned below. Men seems to bear more body power and strength than the average women but that doesn't give power or superiority to violate one's right to live a secure life in this world. When i travel back and forth from north to colombo, many try to make a conversation with me, but give up as soon as I sharply say, "I dont want to talk" and for those who wouldnt stop even after a frown, I tell this "look, I'm a doctor working in the general hospital. I dont know you. so  leave me alone, I don't want to talk to you".
most of them back off apologizing !When we discussed about this issue, one of the counselors in our hospital said "doctor you are safe cause you could talk against it, but most of the innocent girls are harassed in buses cause they are unable to talk against them."

 I've got into a pre booked night bus to north ,  one day,  and realized im the only female with few other men in the bus I've got down as soon as I got in. Even when the bus crew knew I'm a doctor traveling to the hospital in north. Just cause we cant trust anyone anymore.

Its time to say its enough ! So if you are in colombo please do pay your part to rise against violence , harassment ,rape and abuse against women. " One billion rising - sri lanka " colombo rising .
Many asked me do you know who they are , or why they are doing this ? I say, I dont know anything about their aims mains, hidden agenda's or visionary. I support the idea of rising against brutality. and Its time to stay "STOP". That's why I support them.

ගැහැණියකට නිදහසේ පාරේ තොටේ නොව තම නිවස තුලද අනාරක්ෂිත තත්වයක් ඇති කාලයකි මේ. පිරිමියකුගේ රැකවරණය ප්‍රේමය සහ සහජිවනය ඇති විය යුතු තැන අද ඇත්තේ දූෂණය පීඩනය සහ අඩම් තෙට්ටම් කිරීමය. අප රෝහලේ අල්ලපු වැටේ පැල්පත් වල සිටින පවුල් වල පිරිමි මත්පැන් කටගාගෙන පැමිණ තම බිරින්දෑවරුන් සමග කෝලහාල කරති. ඇතැම් විට ශබ්දය අපටත් ඇසේ. මත් විකාරෙන් තමන් ලෙයින් උපන් දුවා දරුවන් කෙළසා දූෂණය කර ඇතැම් විට ඔවුන්ට දාව දරුවන්ද ලැබෙන්න ගැබ්බර කරන පියවරුන් නිසා අනාථ වූ දරුවන් අපට මුණ ගැසේ... මම නොයෙක් විට ලියා තැබුවා ඔබට මතක ඇති.

1.ඇස් හිස් මොළ නැති පිසාචයන් මැද...හි අවුරුදු 14ක ගැබ්බර දියණිය තම පියාට දාව දරුවක ප්‍රසූත කල පුවත(ඇස් හිස් මොළ නැති පිසාචයන් මැද) , එමෙන්ම අවුරුදු 13 වූ ගෙදරට අවශ්‍ය දෑ ගෙන ඒමට කඩයට ගිය ටිකට කඩේ සිටි පිරිස විසින් සමූහ ලිංගික දූෂණයට ලක්වූ දියණියක් බොහෝ අමාරුවෙන් දරුවකු ප්‍රසූත  කළ අයුරු ඔබට මා ලියුවා මතක ඇති.

2.තම සැමියාගෙන් වූ අඩම් තෙට්ටම් විඳ දරාගත නොහැකිව වස විස බී දිවි නහගන්න පැමිණි ගැහැණුන් ගැන මා ලියුවා ඔබට මතක ඇති (දිවිමංසල මුණ ගැසුනු ජීවිත ) (accepting tolerating and forgiving) .

3.අනිත්කොණ තනිවුන ළමා මව්වරුන් ගැන ලියුවා ඔබට මතකද ? (unwanted teenage pregnancies )

4.තම බාල වයස්කාර අක්කාගේ පෙම්වතා විසින් අක්කා සහ නංගී දෙදෙනාම අපයෝජනය කල හැටි (the change is in you) ලියුවා මතකද ?

සිදුවීම් එතැනින් නැවතුනිද් ? නැත.... තවමත් දිනකට වරක් හෝ දෙවරක් එවැනි සිදුවීමක් ඇස කණ ගැටේ.


5.තම සැමියා විසින් පුළුස්සන ලද ගැහැණුන්, අත් හරින ලද නොසලකා හරින ලද, ගැබ්බර, දරුවන් රැකගෙන තනිවම ජීවන සටනේ යෙදෙන ගැහැණුන් ගැන ලියුවා ඔබට මතකද  ? ( ආපසු හැරෙන්නට නොහැකිය. ...gender based violence ! )

6.කුඩා පාසැල් දැරිවියන් කැඳවාගෙන ගොස් ලිංගික සුව ලබන ලොජ් එකකට විරුද්ධව ක්‍රියාකරන්න ගොස් "මැරුම් කන්නේ නැතුව තමන්ගේ රාජකාරිය පමණක් කරන්න " යැයි ඉහළ වෛද්‍යවරයෙක්ගෙන් බැනුම් ඇසුවා මා ලියූ අයුරු ඔබට මතක ඇති. ( විහින් මැරෙන්නේ නැතුව...)

7. ෆේස් බුක් හමුවේ හැමදාම ඇහෙන කතා යන මැයෙන් ඉන්දියාවේ බස් සිද්ධිය ගැන සහ අපේ රටේ තත්වය ගැන ලියුවා ඔබට මතක ඇති...

නමුත් ඒ සියල්ල සිත කනස්සලු කරන සිදුවීම් නමුත් මා සිත සතුටු වන පුවතක් අද කණ වැකුනි. මේවාට විරුද්ධ වෙන්නට තනි කෙනෙක්ට නොහැකිවුනත් බිලියනයක් පමණ පිරිසක් පැමිණියොත් කොහොමද ? ඔව් ඔවුන් නැගී සිටිනවා. ඒ පෙබරවාරි 14 දින ," One billion rising - sri lanka " colombo rising . සඳහා ඔබත් හැකිනම් පැමිණෙන්න. මනසින් උසස් වන මිනිසා වනචාරී ගති සිරිත් හැරපියා ශිෂ්ඨ සම්පන්න විය යුතු කාලයයි මේ.

පෙබරවාරි 14 වැනිදා ඔබත් එන්න ! ලිප්ටන් වටරවුමට....ඔවුන් හා එක්වන්න.

From north with love...Stories from the other end.

Immense pain throbbed my chest while I watched the movie" Ira handa yata" Under the sun and moon, (some time back in 2010 ). This movie reflected the 30 years of war that ruined the lives of all citizens of this country, while the rest of the world went higher up in the scale with their developments and higher living conditions. The movie touched my heart as I too was a victim if this war since I was born and until I finished my medical degree. The theme it carried not only bears a clear history of the war but also the humanity and its relativity towards the nation. The terrible time period during the war had been reflected in a mind blowing pattern. It bears a lot of courage and kindness to look at one another with love and compassion even when one has lost almost everything he or she owned. "Its so good that it all ended doctor" every single person I meet told me that their lives are so much better, the children are safe and their homes are recovered now since the war ended. 

One year ago only the sounds of guns, bombs and air crafts filled the northern air of  this country. Everything ended for good in 2009 May, having all the civilians saved (from terrorists who used them as a human shield) they are gaining their are gaining the lives back even though most of it had been destroyed by the brutal war.
 The tears of the living dead, the cries of the innocent, had been reflected sharply throughout the film as I witnessed most of it myself during the time I served in an immediate post war area as a doctor.

Every day I come across hundreds of people who come to us with all their illnesses. Billions of fears, tears and pains seem to flock beneath their smiles... even though they greet us with a smile , suppressing all their hardships. Most people I meet, seem to have a slight fading tiredness in their faces. Later I understood that we can’t expect cheerful grins from them as they have lost their happiness on the road to salvation.

Ramya was about 26 weeks pregnant when she was diagnosed with gestational diabetes.  we started her on Soluble insulin as her blood sugar levels were rising up on each visit for blood sugar series. As her condition was managed with the Insulin I was explaining her on how to self inject it and the care, she interrupted me "doctor I don't have a refrigerator”

This is a common question we always come across as most of the villages’ don’t even have electricity. "Ok then use the neighbor’s refrigerator” I told her. Her answer to this was "no electricity” ah just as i expected. There were 4 other kids and she was pregnant with he 5th, she had most of the factors that indicated a high risk pregnancy. and still unable to use medications at home due to lack of electricity. the rural hospital seem to be far away from her home that keeping her here was also a challenge as she had 3 months more to go. Asking them to come to a closer residential area is out of the list. They bearly have homes and survives on "Kuli weda " manual labor work which pays about 200 to 300 rs a day. Its not enough at all for a family of 6. Every day we come across these kind of problems and we seem to be the pain hearers and bearers for them but all what we can do is merely help them with unrealistic solutions such as inform about them to the welfare society of the hospital or a helpful NGO. War had hit them really hard. All most all we examined seemed to bear a scar or a wound from the past.  A shell, A bullet or a bomb blast written on every scar. 

On their long run for survival many lost their homes and were taken as a human shield by the terrorists till the final battle from town to town so almost all of them with chronic diseases had lost their clinic books or diagnosed cards from past along with their homes, valuables and family members.

Whenever we ask them what happened and why couldn’t they keep them protected, a river of tears fall out with the war wounded history. Lives of the people have torn, twisted, blasted sometimes but regained as I write this note now, that’s the change we see at present in this end of the country

Life has never been easy for anyone but being a doctor just doubles your stress levels and adds a zero to your social life. During med student days I never realized  that one day I’d be wondering why I chose medicine as a career. I was fascinated by the heaps of stories I heard and the kind, caring doctors I knew . I thought I would definitely help as many people as I can.

Regressions…. well, yes but only during final exams and the internship period due to the heaps of stress and work load.  I was posted to the “other end” of the country for my post intern appointment which is the first proper appointment we get as a doctor in sri lanka (well, you are a doctor during internship but its more like a training period where one learns to be a proper doctor)

I didn't get a good response from everyone who heard that I got posted here, to the far north of the country. But I was really happy that I got my dream post, just like I’ve applied. 

How I began writing …..

It all started while I was working in a government general hospital at the other end of the country , when my seniors and consultants got to know that I do a little bit of blogging and asked me to start writing about the challenging  work load we , doctors live through.  One of our consultant’s even picked interesting cases while doing the ward rounds and told me that I should go ahead with writing down these true  life stories of the people who have survived after a very difficult and devastated era back then, when the terrorist activities peaked in this area and of course to write about us, the doctors dealing with all the hardships in hospitals with less facilities. 
Ethical background to it was discussed with our consultants and seemed to be of no harm if the true names, places and any connections to true incidents were not written. 

First I started writing in sinhala because of my good friends who already had Sinhala blogs. Their writing skills and blogs inspired me to create a sinhala story blog “anith kona” which depicts the day to day life of me and the strangers I run into everyday. “ Anithkona “translates as “the other end”. More than 50 stories were in sinhala so far. 
Wonderful people from all around the world has been reading , commenting and sharing my articles , nearly for 3 years.Some even visited anithkona area and also remembered to help the needy and poor over here.
 Im not a good writer, because most of my higher education was spent reading medicine. I started writing these stories in Sinhala as it’s the language of my heart. Most of my non sinhalese friends wanted me to translate this web page in to english so that the non-sinhala reading community could read this.Finally I gave some time and thought to it.

Me, a sinhalese , working as a doctor in a tamil speaking community was a challenge, as we were not taught tamil as a language at school. 

We knew only wanga ponga - come , go. and counted upto 3 .

Now I can speak and understand tamil language, thanks to my patients and the staff who taught us tamil whilst daily work and thus made it so easy to work here and also to fit into the local community.

Here are the stories from the other end , work, stress and life from the other end of the country as I worked as a junior doctor at the start of my medical career.Please bear any mishaps of grammatical errors as I'm not good in comprehension.

Related links in sinhala : 

ඉර හඳ යටදී ආදරේ විඳින්න...

ඉන්දියාවේ සිදුවීම, ෆේස් බුක් හමුවේ හැමදාම ඇහෙන කතා

මට දුකයි....ඒ බොහෝ වෙලාවට මට ඔවුන් වෙනුවෙන් උපරිමය කරන්න බැරි වෙන නිසා. සාධාරණය කරන්න බැරි වෙන නිසා. අපිට සීමා මායිම් ඇඳ පෙන්වා දී ඇති නිසා.

 ඉන්දියාවේ ස්ත්‍රී දූෂණ සිදුවීමත් එක්ක ආයෙත් සමාජයේ කතා බහට ලක්වුන මාතෘකාවක් බවට පත්වෙච්චි නමුත් ඒ කොතරම් සුළු කාලයකටද ? මුහුණු පොත නම් අන්තර්ජාල සමාජ වෙබ් අඩවියේ දකින දකින අත මේ අසාධාරණය ගැන විවිධ රූප රාමු පෝස්ටර් පළ වුනාට ඒකත් කොයිතරම් සුළු කාලයකටද ? මට මේ කිසි දෙයක අළුත් වෙනසක් පෙනුනේ නෑ... ඒ මෙවැනි අසාධාරණයට ලක්වූ අපේ මේ රටේ ගැහණුන්, දැරියන් හා ළදැරියන් නිතර දකින නිසා, ඔවුන්ගේ දුක් කඳුළු දකින නිසා ... අවසන ඔවුන්ගේ කතාව අහන්නට වෙන නිසා.

 මීට වසර කිහිපයකට කලින් මා ලියූ  ඇස් හිස් මොළ නැති පිසාචයන් මැද කතාව ඔබට මතක නැතුව ඇති... අවුරුදු දෙකකට පස්සෙ ආයෙත් මට ඒ හා සමාන සිදුවීමකට මුහුණ දුන් පුංචි දැරිවියන් දෙන්නෙක් මුණ ගැහෙන්නේ හදවතේ රිදෙන්න පුළුවන් උපරිමයට රිදවමින්. අම්මා අගනුවර රස්සාවක් කරන අතර මල්ලිත් නංගීත් බලාගෙන මේ අක්කා සිටියේ තාත්තාගේ රැකවරණයේ... නමුත් අක්කාටත් නංගීටත් ඉතා කුඩා වයසෙදිම තම පියාගෙන් සිදුවුනේ අහස පොළව නූහුලන අපරාධයක් ! "දැන් මිනිස්සු යක්කු වෙලා" කෙනෙක් කියයි. "අසීමිත නිදහස නිසයි මේ, ඉස්සර මෙහෙම නෑ " එහෙමත් අදහසක් මතුවෙයි.  "අම්මා නොමැති කල අප්පා කවර කල" කියලා කියන්නේ මේ වගේ තාත්තලාට වෙන්න ඇති. ඒත් මේ කියවන ඔබෙත් මගෙත් මතු බුදු වන තාත්තලා/අප්පච්චිලා වැනි පියවරුන් ලබන්නට අපි කොයිතරම් පින්කර ඇද්දැයි මට යළිත් සිහිපත් වේ.

වයස් සීමාවක් නැතිව සිදුවන මේ දූෂණය කිරීම් කවදා නතර වෙයිද ? "මට කැම්පස් එකේ විභාගේ ඩොක්ටර් පොත් ටික ගෙන්න ගන්න විදිහක් තියෙයිද ? පොත් තියෙන්නේ හොස්ටල් එකේ කාමරේ" තම පෙම්වතා විසින් අතවරයට ලක් වුනු එක් තරුණියක් අපෙන් අසයි. "අපි ඔයාට කොහොම හරි පොත් ටික ගන්න ක්‍රමයක් කියන්නම්" ඉන්පසු ප්‍රජා සෞඛ්‍ය නිළධාරීන්ගේ සහයෙන් පොත් පත් ලබා දීමු. "දැන් මම මොකද කරන්නේ ඩොක්ටර් ?" තම කුසෙහි සිටින දරුවා ගැන ඇය විමසයි. නිසි දැනුමක් හෝ මග පෙන්වීමක් නොමැති නිසා තරුණ තරුණියන් වල්මත් වී ඇත. ලිංගික අධ්‍යාපනය ගැන අප රටේ පවතින බොහොම ඇල්මැරුණු ස්වභාවය මීට බොහෝ ලෙස හේතුවේ. ජන මාධ්‍ය මගින් විශේෂයෙන්ම රූපවාහිනී, අන්තර්ජාලය වැනි දේ මගින් බොහෝ ලෙස හැඟීම් කුපිතකරනු ලැබූ තරුණ තරුණියන් හට ඒ සුළු මොහොතක වින්දනයෙන් අත්වන අතුරු ප්‍රතිඵල ගැන දැනුමක් නොමැති තරම්‍ ය. එසේ නොකර සිටින්නට යැයි අපට කියන්න හරි ලෙහෙසිය. එහෙත් යථාර්තය නම් අප සංස්කෘතික වටිනාකම් හා සාරධර්ම සදාචාර ආචාර ධර්ම යැයි මොන මගුලක් ලෙස ලියූවත් මේ කිසි දෙයක් අද බල පවත්වන්නේ නැති කමයි.

අවුරුදු 5 ක දැරියක් තම අම්මා විසින් රැගෙන ආවේ හිස අත් තබා විලාප තබමිනි. අසල ගෙදරක සිටි දරුවනුත් සිටින අමනුස්සයෙක් විසින් මේ දැරිය අතවරයට ලක් කර තිබිනි. නමුත් ඇය ගේ කෑ ගැසීම් හමුවේ අහල පහල වුන් පැමිණ ඇය බේරාගෙන තිබිනි. අනේ අපොයි... දැඩි දුකක් සහ බයක් ඇතිවේ. මෙහෙම සමාජයකද අපි ජීවත් වෙන්නේ.... ඉස්සරහට මීට වඩා දරුණු වෙයි. එහෙමත් කියවෙයි.

මුහුණු පොතේ, අන්තර්ජාලයේ අපි වීරයන් මෙන් ඉන්දියාවේ තරුණිය ගැනද, තව නොයෙක් අතවර ගැනද ශෝක ප්‍රකාශ ලියන්නෙමු, කවිකාර ඇත්තෝ කවි ලියති. විප්ලවීය අදහස් ඇත්තෝ  යුද ප්‍රකාශ කරති . මරණ දඬුවම දේන්න යැයි නියෝග කරති. නමුත් සමාජයක් වශයෙන් අපට පුළුවන් වුනාද අප අවට අපි ජීවත් වෙන ප්‍රදේශයේ ඇති සුරක්ෂිත බව ගැන විමසිලිමත් වෙන්න ? බස් රථයේ හෝ දුම්‍ රියේ , රාත්‍රී කාලයේ තනිව ගමන් කරන්න ? සමාජය යනු අපමය. අප වෙනස් විය යුතුය. අප විසින් ඇතැම් දේ වෙනස් කළ යුතුය. එසේ නැත්නම් සමාජය වෙනස් නොවනු ඇත.

බස් රථයේ මා අසුන්ගෙන යද්දී පොත් බෑගයක් එල්ලාගෙන ඉස්සරහින් සිටගෙන සිටි දැරිවියට හේත්තු වෙන්න ආ මැදිවියේ මිනිසා දුටු මට මහත් කෝපයක් ඇති විය. දෙමළ දන්නා නිසා දැරිවියට කතා කර මා අසළට ඇදගත් නිසා අර මිනිසා මට රවමින් ඔරවමින් ඉස්සරහට ගියේය. එහෙම නොවුනානම් තමන්ගේ අසික්කිත ඕනෑ එපාකම් අර කුඩා දරුවාගේ පිටින් යවන්නට ඒ තිරිසනා කටයුතු කරනවා ඇති.
"වීරකම් කලාට, බහින තැන බලාගෙන ඉඳලා ඇවිත් ඔයාට හිරි හැර කරානම් ! " මගේ යහළුවෙක් එසේ මට අමතක වුනු පැත්තක්ද මතක් කළාය. දින කිහිපයක් යන තෙක් තනියම කොහේවත් නොගිහින් ඉන්න මා වග බලා ගත්තා. බොරු කියන්නේ මොකටද, නොයෙක් විට අනුන් වෙනුවෙන් වීරකම් කරාට, ඒ පළාතෙන් මාරුවී යන තෙක්ම මේ බිය හිතේ පැවතුනා.

photo thanks to ..google search / top news in usa

තාවකාලික සමුගැනීම්....

එදින මට වැඩි වැදගත්‍කමක් නැති වුවද, උදෑසන ජේෂ්ඨ වෛද්‍යවරුන් දෙදෙනා නගරයේ කේක් කඩයට ගිය බවට ආරංචි පැමිණියාය.  "අනේ කේක් විතරක් හරියන්නේ නෑ මොනවා හරි එහෙනම් දෙන්න වෙනවා" සෙසු යහළුවන්ද පැවසූයෙන් අප පේස්ට්‍රි රෝල් සහ වඩේ රැගෙන පැමිණියෙමු. කිසිදාක උපන්දින සාද පවත්වා නැති මුත් එදින වෝඩ් එකේ කුඩා තේපැන් සංග්‍රහයක් ඔවුන් මා වෙනුවෙන් ලෑස්ති කර තිබිනි. මා කුඩා රසකැවිලි සහිත රෝල් පේස්ට්‍රි පාර්සලය රැගන වාට්ටුවට යත්ම එහි සිටි හෙදි සොයුරිය, අනේ ඩොක්ටර් කියා මුහුණ රතු කරගෙන ඔවුන්ගේ විවේක කාමරයට දිව ගියාය. පසුව ආරංචි වුනේ ඇය එහි අඬමින් සිටින බවය. "මේ මොකද මිස් අඬන්නේ ?" මා විමසූ විට. "ඩොක්ටර් ට්‍රාන්සර් ඇවිත් යනවා නේද? කියමින් ඉකි ගසමින් අඬන්නට විය. දැන් එයට ඇටෙන්ඩන්වරියද එකතු වී ඇත. මොවුන්ගේ ලෙංගතුකම කොතරම්ද යනු, ට්‍රාන්සර් අද හෙට ඒවියැයි බලාපොරොත්තුවෙන් සිටින අප, මේ සමුගැන්මේ සාදය පවත්වන්නට යනවා යැයි මොවුන් සිතා ඇත. " ට්‍රාන්සර් ආවේ නෑ, අද මගේ උපන්දිනය නේ" කියූ විට යන්තම් ඔවුන්ගේ ඇඬුම් නැවතිනි. "අපට මෙහෙට වෙලාම ඉන්නත් බෑනේ. ගෙවල් වල අය බලන් ඉන්නවා නැවත ළඟ පාතකට එනකම්" අපේ කාලය ඉවර වුනු විට නැවත මේවා අත හැර නව තැනක වැඩ බාර ගන්නට වෙයි. තව මාස කිහිපයකින් යන්නට බලා සිටින අපටද මේ පළාත් අත හැර අපේ ඉතින් අනිත් කොණෙන් සමුගැන්ම නම් ඉතා අමාරු වෙන හැඩයි. මේ තාවකාලික සමුගැනීම් , හමූවීම් වෙන්වීම් අපේ රැකියාව සමග නිරන්තරයෙන් බැඳුනු දේ වෙයි.

ජීවිතයේ නොයෙක් අවදි පසුකර අද තරුණ විය ඉක්මවමින් සිටින අපට රැකියාව නිසා ලංකාව පුරා නොයෙක් තැන ඇවිදින්න වුනා. ඒත් ඒ සමග ලැබුනු ජීවිත අත්දැකීම්, විවිධ සංස්කෘතීන් විවිධ ජාතින් මෙන්ම විවිධාකාරයේ මානසික තත්ව සහිත මිනිසුන් සමග වැඩ කරන්න ලැබීම නිසා බොහෝ දේවල් අත්දැකීම් ගොන්නට එකතු කරගත්තා. ඒ අත්දැකීම් මෙලෙස අකුරු කරන්නට කියා දුන් මුල් ගුරුවරුන් නිසා අන්තර්ජාලය හරහා අපට රෝහල් වල මුණ ගැසුනු ජීවිත ගැන කතා බහ කළා. ඒනිසාම මේ අන්තර්ජාලය ඔස්සේ අනිත්කොණ වටා ගොඩ නැගුනු හිතවත්කම් සහ මනුස්සකම්, අප සමග මේ අනිත්කොණ වැසියන්ගේ දුක බෙදා හදා ගැනීම දක්වාම වර්ධනය වුනා. සමහරුන් සැබෑ ජීවිතයේ යහළුවන් බවට පත්වුනා. එසේ අවුරුදු දෙකක පමණ සිට ඉතා සෙමින් ලියවුනු මේ කතා ගොන්නේ අද පළ කරන්නේ පණස් වැනි 50 වැනි පෝස්ට් එක.
(ඔය අතරේ හිත රිදෙන සිදුවීම් ද ඇති පදම් සිදු විනි. )

මෙහෙත් දුක් විඳිනවා මිනිස්සු එහෙත් දුක් විඳිනවා මිනිස්සු. ලෝකේ කොහෙත් එහෙමයි. ලෝකේ පුරාම සැප මෙන්ම දුකද එක ලෙස පවතිනවා. මා දකින ජීවිත තුලින් යමක් ලියා තැබුවේ ඔබේ උදව් ඉල්ලන්න නොවේ. අප සිටින පරිසරයේ අප සිටින ප්‍රදේශයේ අවට තිබෙන කරදර  නැති කරන්න සැහැල්ලු කරන්න අපටම දායක වෙන්න පුළුවන් බව පෙන්වන්නයි. ඇත්තටම අපට පුළුවන් ආකාරයට ඔවුන්ගේ දුකට පිහිට වෙනවා වගේම ඔබටත් ඔබ සිටින ගම නගරයේ... සමහර විට අල්ලපු ගෙදර සිටින මිනිසුන් වෙන්න පුලුවන් දුකකින් කරදරයකින් සිටිනවානම් පිහිට වෙන්න. ඔබට වැඩියෙන් යමක් ඇත්නම් මේ අනිත්කොණටම එන්න උවමනා නෑ. ඔබට සිටින අවට ඕනෑ තරම් දුක් කරදර ඇති අය ඉන්නවා වෙන්න පුළුවන් ඔවුන්ට පිහිට වෙන්න ඔබට එය මහඟු ආශිර්වාදයක් වෙනවා නො අනුමානයි.

 අපට හැම තැනම දුක කරදර පෙනෙනවා. පත්තර වලින්, අන්තර්ජාලයෙන්, කෝච්චියේ යන එනකොට, බස් එකේ යන එනකොට, ගෙදර අහල පහළින්, බඩු ගන්න පොළට ගියවිට... රූපවාහිනියෙන්, මුහුණු පොතෙන්, විටෙන් විට අනුන්ගේ දුක් කරදර දකිනවා විඳිනවා. එනිසයි අපට හැකි පමණින් අප අවට සිටින්නන්ගේ දුකට යම් සහනයක් ගෙන දෙන්න කුමක් හෝ කරන්නේ. ඒ කළ කී දෑ ඔබ සමග බෙදා හදා ගත්තේ ඔබටත් යමක් කළ හැකියි කියා කියන්නටයි. නැතුව අප මෙසේ කලා යැයි පුරාජේරු කියවීමට නොවේ. සමහර විට මේ දෙසට උදව් උපකාර කිරීමට අපේක්ෂාවෙන් ඔබ එවූ ඊ මේල් එකට ප්‍රතිචාර නොදැක්වූයේ හිතේ ඇති වූ කලකිරීම නිසා. ඇත්තටම උදව් අවශ්‍ය අය ඔබ අවට ඕනෑ තරම්....

ඔබ අවට බොහෝ දුක් කරදර තියෙන්න පුළුවන් එකම වෙනස ඔබට ඒවා නොපෙනීමයි. එනිසා ඔබට මේ සංවේදී කතා කියවා හිත් සසල විනි නම්, මටත් යමක් අනුන් වෙනුවෙන් කරන්නට හැකි යැයි සිතුනා නම් ඔබට හැකි පමණින් ඔබ අවට සියල්ලන්ට උදව් උපකාර කරන්න. රෝහලේ වාට්ටුවලටම කොටුවී දවසේ බොහෝ පැය ගණනක් ගත කරන අපට කළ හැකි දේ සීමිතයි. අප කරනා සේවය බොහෝ සේ අගය කරමින් දිරි දුන් සැමට ස්තූතියි. ඔබ පිළිගත්තත් නැතත් වෛද්‍යවරු තවමත් මේ රටේ ඈත එපිට රෝහල් වල බොහෝ කරදර මැද්දේ තවමත් සේවය කරයි. ඒ කරනා සේවයට මේ ලිපි උපහාරයක්ම වේවායි පතමු.

මේවා එවන්නේ අනිත්කොණට...ඕස්ට්‍රේලියාවෙන් මනුස්සකම...

මතකද එක්තරා දිනක මම මෙසේ ලියුවා.... ඇමෙරිකාවෙන් ඇඳුම් සහ එකම ඇඳුම හෝදන්න සැත්කමෙන් පසු ඇඳෙන් බැස්ස හැටි ගැන. ඒ ලිව්වේ අපි එදිනෙදා දකින විඳින දුක් කරදර පොදි බැඳි ජීවිත වල එක්තරා පැති කඩක්. දැනට අවුරුදු 3 කට කලින් සිට සැරෙන් සැරේ ( ඉතා හෙමින්) ලියවුනු මේ සටහන් නිතර ලියන්න වෙලාව නැති කමින් පරක්කු වීම ගැන බොහෝ දුකයි. ඒත් වැඩ අධික වුනු තෙහෙට්ටු කාලයට ලියන්න හිත හදා ගන්න හරි අමාරුයි. ඒ ගැන සමාවෙන්න.

කාලයක් යුද්ධයෙන් බැට කෑ දේශයක, හැම කල්හිම දුප්පත්කමින් අඟහිඟකම් වලින් බැටකන තුන්වන ලෝකයේ රටක, මෙවැනි ප්‍රදේශයක මෙවැනි මිනිසුන් අතර ජීවිතයේ තරුණ අවදියේම සේවය කරන්න ලැබීම ලොකු ආත්ම තෘප්තියක් එක් කරනවා. හැම දාම අපේ දොස්තර මේසේ ලොකර් එකේ තියන් ඉන්න කුඩාවුන්ගේ ඇඳුම් කෑලි කිහිපය අඟහිඟකමින් උපරිමයට දුක් විඳින ඔවුන් හට ලබා දෙන විට බොහෝ අය හඬා වැටෙනවා. ඒ අපි ඔවුන් ගැන හිතනවා කියා ඔවුන්ට දැනෙන නිසා කියා එක අම්මා කෙනෙක් කීවා.

අද උදෑසන රෝහලට පැමිණෙන විට පාර එහා පැත්තේ සිටි අම්මා කෙනෙක් "ඩොක්ටර්..." කියා මා අමතා පාර පැන තකහනියක් පැමිණියා. "මේ ඩොක්ටර් මගෙ බබා. පුතේ මේ ඔයාව බලපු ඩොක්ටර්." ඇය කුඩා දරුවාට මා හඳුන්වා දෙයි. දරුවා යාන්තමට මෝදුවී ඇති දත් පෙන්වා හිනාවෙයි. අර කලින් පෝස්ට් එකේ ලියූ කුඩා මල්ලිගේ අම්මා, පසු ගිය දිනෙක මානසික රෝගී වාට්ටුවේ සිටියදී මා ඒ අසලින් යද්දී අර අලුත ඉපදිච්ච දරුවා (දැන්නම් මාස 4 පමණ වේ) රැගෙන මා පසු පස දිව ආවේ දරුවා පෙන්නීමටයි.

 "මේ ඩොක්ටර් සීසර් කරපු බබා... ඩොක්ටර් වගේම සුදුයි " එක් මවක් සායනයකදී පවසයි. "අනේ අම්මේ මම සීසර් කරා කියලා මං වගේ වෙන්නේ නෑ.අම්මා වගේමයි බබා " මම ඇයට එසේ කීමේ බරපතල කම වටහා දුන්නේ අනික් වෛද්‍යවරුන්ගේ විහිළු තහළු මැද්දේය. එක වෛද්‍යවරයෙක් සිනහා අතරින් පැවසුවේ "හොඳ වෙලාවට ඔයා වෛද්‍යවරියක් , බැරිවෙලාවත් පිරිමි වෛද්‍යවරයෙක්ට ඕක කිව්වනම්.."කියාය. ඔවුන් එසේ සිතන්නේ අප කෙරෙහි හිතේ ඇති සෙනෙහස නිසාය. ඔවුන්ගේ දෑසෙහි සටහන් වී ඇත්තේ සහෝදරත්වය සහ ලෙංගතු කමය. අප කළගුණ ඔවුන්ට මතකය.


"අපි ඔබේ කතා කියෙව්වා. මට ඔවුන්ට යමක් කරන්න ඕනේ..." ඕස්ට්‍රේලියාවේ සහෘද බ්ලොග් කියවන්නියක් ලියා එවා තිබුනා.  "අපි ඇඳුම් එකතු කලා... ඔබේ කතාව කියවලා... ඒවා එවනවා අනිත්කොණට ... " තවත් කෙනෙක් ලියා දැන්වූවා.එසේ ලියුවේ උදව් බලාපොරොත්තුවෙන් නොවන නිසා කරදර නොවිය යුතු බව කිහිප විටක් මා ලියා දැන්වූවා.

ඒත් ඔවුන් පැවසුවේ,   "ඔබ කියුවත් නැතත් දැන්නම් අපි සංවිධානය වී අවසානයි. ඔන්න අපි මෙන්න මෙදිනට මේ සියල්ල තැපැල් කරනවා"  ඔවුන් සහ එහි සිංහල බෞද්ධ විහාරය මේ සඳහා මුල් වූ බවයි කියවුනේ.... එච්චර ඇඳුම් තොගයක් කොහොමද බෙදන්නේ. ඉස්පිරිතාලේ ගබඩා කර තියා ගන්නත් බැරි වෙනවා. අනික සැවොම අපි වගේ පරාර්ථකාමීව සිතන්නේ නැති නිසා.... දැනටත් තමන්ගේ දුක් ගැනවිලි කියන බොහෝ සේවකයින් ඉන්න නිසා... ඒ සඳහා මේ පළාත් බාරව ක්‍රියාකරන ඉහළ හමුදා නිලදාරී මහතාට දන්වා සිටියේ මේ ලියන දේවල් සහ අනිත්කොණද පෙන්වමිනි. දෙන්න පුළුවන් හොඳම තැන, දුප්පත්ම ගම්මාන, සහ අනාථ නිවාස අපේ සිතුවිලි වලට ඇතුලු වුනා. ඉතා කාර් යය බහුල ඒකකයක දිස්ත්‍රික් ප්‍රධාන රෝහලේ වැඩ කරන ගමන් මේ දේවල් කරන්නට එහෙ මෙහෙ දුවන්න පුළුවන්කම සීමිත බවත්  මා ඕස්ට්‍රේලියාවේ යාළුවන්ට දැන්වූ අතර මේ සඳහා මේ ප්‍රදේශය බාරව සිටින ඉහළම කෙනාගෙන් මේ කාර් යයට  උදව් ලැබෙන බව දන්වා යැව්වේ හදපිරි සතුටෙන්.

රෝහලේ දී බෙහෙත් ගැනීමට පැමිණි විට මුණ ගැහෙන කුඩා දරුවන් සිටින අනාථ නිවාසයට දිනක් යොදාගෙන අප ගියේත් එහෙයිනි. කුඩා දරුවන් 300 ආසන්න පිරිසක් සිටින බව වැටහුන අතර මොවුන් බොහෝමයකගේම මව පියා යන දෙදෙනාම නොමැති අයයි. ඔවුන් අප හා ගිය හමුදා අණදෙන නිළදාරී මහතා දුටු විගසම " --- මාමා" යනුවෙන් හඬ නගමින් පැමින අප හට ආයුබෝවන් කීවෝය.  ඔවුන් වෙනුවෙන් ඉදි කළ කෝවිලේ වැඩ දැන් නිමවී ඇත. අවට ඇත්තේ ඉතා පිරිසිඳු බවකි. තමන්ගේ දරුවන් හා සමානව අන් දරුවන් ගැනත් සිතන්නට පුළුවන් අය සිටින්නේ බොහොම අඩුවෙනි. එවන් ආදරයක් කරුණාවක් මේ දරුවන් වෙත ලබාදෙන හමුදාවේ මාමලා අයියලා, මල්ලිලා සැවොම ඇත්තටම මේ ප්‍රදේශයේ මිනිසුන්ගේ හිත්වල ලියන්නේ මිතුරුදම සහ සහෝදරත්වයයි. ආයෙත් සහෝදර ජාතියක් වෙනුවෙන් වෛරය හිතන්නට ඉඩක් නොතියන්න එයම මහෝපකාරී වෙනවා ඇති.  දුර බැහැර සිට බොහෝ ලෙංගතුව එවනා මේ තෑගි සියල්ල නිසි තැනට ලබා දීමට ඔවුන්ගේ සහයෙන් හැකිවෙනවා ඇති. (ඒ විස්තරත් රැගෙන නුදුරු දිනකම යළිත් ලියන්නට බලාගෙන සිටිමි.)

අනේ අම්මේ බොන්න එපා ! ඒක වීරකමක් නෙමෙයි

"මම කවුද කියලා දන්නව ද ?" එහෙම ඇසුවේ උදෑසන සායනික වටය අවසාන වෙත්ම අප වෙත එවා තිබූ කායික වෛද්‍ය වාට්ටුවේ නේවාසික රෝගී තරුණයෙක් ගෙන්. ඊට කලින් දින කිහිපවිටක් ඔහු පරීක්ෂා කර බලා තිබුනත් ඔහුට අප ගැන මතකයක් තිබුනේ නෑ. ඔහු අප මුහුණ වත් නොබලා බිම බලන් සිටියේය.  මට ඊට දිනකට කලින් මහ පාන්දර ලැබුනු ඇමතුමෙන් කියවුනේ අසාමාන්‍ය ලෙස හැසිරෙන බොහොම කළහකාරී තරුණයෙක් කායික රෝග වාට්ටුවේ ඇඳක බැඳ දමා දැන් සිටින නිස හැකිනම් පැමිණ බලන ලෙසය. මා ගොස් බලන විට කිසිවෙකුටත් ළං වීමටවත් නොදෙමින් ඔහු ගස් බැඳි වන සතකු මෙන් ඇඳෙ ඒ මේ අත දඟලමින් සිටී. කටින් පිටවෙන්නේ කිසිවෙක්ට අහන්නට බැරි නරක වචනය. මා දමිළ බසින් එම වචන නොදැන සිටි නිසා තේරුනේ නැති නමුත් පසුව මිස් කෙනෙකු කීවේ බොහොම නරකම වචන ඔහු කී බවය. පිරිමි සේවකයින් දෙදෙනෙකු වැර වීරියෙන් ඇඳට ඔබා සිටි ඔහුට නින්ද යෑමට එන්නත් දී පරීක්ෂා කර බැලුවෙමි. ළඟින් වෑහෙන්නේ අධික මත් පැන් ගඳකි. බිරිඳ යැයි කියන තරුණිය කියන්නේ රට ගිහින් පැමිණියාත් හරි නිතරම මෙලෙස මත්පැන් සාද පවත්වන බවය. තවම තරුණ වියේ සිටින මොවුන්ගේ ජීවිත මත්පැන් නිසා අසරණ වී ඇත.  මත්පැන් මත් ද්‍රව්‍ය ගැන වෛද්‍යවරු බහුතරයක් සිටින්නේ ඒවා හොඳ නැත යන ස්ථාවරයේය. රතු වයින් සහ ඇල්කොහොල් යම් පමණකට ශරීර සෞඛ්‍යයට හොඳ යැයි කියවෙන නමුත් ඒ ප්‍රමාණය ගැන හැඟීමක් නැතිව පමණ ඉක්මවා පාවිච්චිය මගින් බොහෝ කරදරකාරී තත්ව ඇති වේ.
 බීමට ගිජු කෙනෙක් වෙත්නම් සමාවෙන්න මේ පහර ගහන්නේ ඔබේ ඒ නරක පුරුද්දටයි.

එකී තරුණයාම දිනකට පසු සම්පූර්ණ වෙනස් මනුස්සයෙක් බවට පත්වී ඇත. මට අඳුරගන්නටත් බැරි විය. "අපිව මතකද ? " නැවත වෛද්‍යවරු වන අපි ඇසුවෙමු. "නෑ ඩොක්ටර් මට මොකුත් මතක නෑ" " ඔබ හිටියේ දැඩි ලෙස ජීවිත හානිකර තත්වයකයි.ඒ අවස්ථාවේ නිසි ප්‍රතිකාර ලැබුනේ නැත්නම් ඔබ මරණයට පත්වෙන්න පවා පුළුවන් බව ඔබ දන්නවා ද ? " අපි ඔහුට delirium tremens යනුවෙන් හඳුන්වන එම තත්වය පැහැදිලි කර දුන්නෙමු. අධික ලෙස බීමට ඇබ්බැහි වූවන් එක දිගට මත්පැන් පානය කර අවස්තාවේදී, ඉන් මිදී ඉන්නාවිටදි ඇතිවන තත්වයකි. ඒ ගැන වැඩිපුර දැන ගන්න උවමනා නම් මෙතැනින් කියවන්න.   (Delirium tremens is mainly caused after a long period of drinking, being stopped abruptly and experiencing withdrawal, leading to the biochemical regulation cascade.) 

නැවත ප්‍රකෘති තත්වයෙන් පසු වූ ඔහු අපට පැවසුවේ මේ කරදරකාරී බීමත්කමින් මිදීමට ඕනෑ බවත් එය නිසා හානි වූ ඔහුගේ ජීවිතය යතා තත්වයට පත් කරගැනීමට අවශ්‍ය බවත්‍ ය. සති දෙකක් පමණ ඉන්පසු මානසික සෞඛ්‍යය ඒකකයේ නේවාසිකව ප්‍රතිකාර ගත් ඔහු නැවත ගෙදර ගියේ අලුත් මිනිසෙක් ලෙසය. 

මෙවැනි රෝගීන් අනන්ත අප්‍රමාණ ලෙස මා දැක තිබෙනවා. ඔවුන් සියල්ලන්ටම ඇත්තේ එකම නිදහසට කාරණාවකි... ඒ ඇබ්බැහිවිමය. මේක නැතුව වැඩක් කරන්න බෑ යන තත්වයට ඔවුන් පත්වී හමාරය. 

පිරිමි පමණක් නොවේ අධික ලෙස බීමත් වී සිටි ගැහැණුද හමුවී තිබේ. හත්දරු මවක් වන එක් කාන්තාවක් අප ඒකකයටපැමිණියේ අධික ලෙස බීමත්වය. නමුත් කණගාටු දායක දෙය නම් ඇය ඒ වන විට ගැබිණියක වීමය. ප්‍රසූති වේදනා සමග ඇය පැමිණි අතර කටින් වහනය වුනේ මත්පැන් ගඳය. ඇය කැටුව ආ සැමියාද සිටියේ බීමතිනි. අපට අනේ අපොයි කියැවිනි. ඒ මදිවාට දරුවා ප්‍රසූති කරන තෙක් බලා සිටියදී කුස තුල සිටි දරුවාගේ තත්වය බැරෑරුම් වුන නිසා සිසේරියන් සැත්කමක් කරන්නටද විය. 

ඔබ අසා ඇති  fetal alcohol syndrome( is a pattern of mental and physical defects that can develop in a fetus in association with high levels of alcohol consumption during pregnancy )  යන තත්වය. 

මෙය ලංකාවේ නම් ඉතා අඩුවෙන් දක්නට ලැබෙන සිදු වීමක්. මන්ද අප රටේ ස්ත්‍රීන් අතර මත්පැන් භාවිතය එතරම් වැඩි නැති නිසා. මෙවැනි දරුවෙකුගේ මානසික සහ කායික වර්ධන දුර්වලතා ඇතිවන්නේ කුස තුල වැඩෙන කාලයේ පටන්. එහෙම වෙන්නේ, මව දරුවා කුස තුල වැඩෙන කාලයේදී අධික ලෙස මත්පැනි පාවිච්චි කිරීම නිසායි. වැදෑමහ සහ මවගේ රුධිර සංසරණය අතරින් මත් පැන් මත් ද්‍රව්‍ය ඉතා පහසුවෙන් දරුවා වෙත ළඟා වන හෙයිනි. මොළයේ හා ස්නායු පද්ධතියේ වර්ධනයේ සහ ක්‍රියාකාරිත්වයට මෙන්ම මාංශපේෂි වල වර්ධනයටත් ඉන් හානි සිදු වෙනවා. තවද දරුවාගේ බාහිර ස්වරූපයෙත් ඉහත රූපයේ ආකාරයට ඇතැම් වෙනස්කම් ඉස්මතුවී පෙනෙනවා. 

මා කායික රෝග වාට්ටුවේ සීමාවාසික වෛද්‍යවරියක් ලෙස සේවය කරද්දී පාරේ වැටී සිහි නැතිව සිටියදී පොලිසිය විසින්ගෙන ආපු අම්මා කෙනෙක් සමග සිටියේ අවුරුදු එකහමාරක පමණ දරුවෙක්. ඒ අම්මා අධික බීමතින් සිහි මුර්ජාවී සිටි අතර දරුවා කිළිටි කඩමාල්ලක ඔතා සිටියා. දරුවා ඉක්මනින් ළමා වාට්ටුවට ඇතුලත් කර ඇය සතුව තිබූ බෑගයෙන් කඩදාසි මල්ලක් අපට ලැබුනා. එහි වූයේ ඇගේ දරුවාගේ හර්ද සැත්කම් කරපු බව සඳහන් කාඩ් සහ ඒ සඳහා බෙහෙත් අවශ්‍ය බවත් කියමින් හිඟාකන්නට යොදාගන්නා ලිපි ලේඛන වගයකි. දරුවා පරීක්ෂා කර බැලූ අපට එය සත්‍ය බව වැටහුනේ ඔහුගේ ළය පුරා තිබූ හර්ද සැත්කමින් පසු ඉතිරි වන විශාල කැලල දුටු විටයි.  ඒ දරුවාගේ මුහුණේද ඉහත සඳහන් කල fetal alcohol syndrome රූපයේ දැක්වූ ලක්ෂණ තිබුනා. 

පසුව ඒ අම්මා සිහි ආ විට අප සමග පැවසුවේ දරුවා ලැබෙන කාලයේ නොව ඊට පෙර සිට පවා ඇය මත්පැන් පමණක් නොවේ ඊට වඩා දරුණු මත්ද්‍රව්‍ය වලට ඇබ්බැහි වී සිටි නිසා. දැන් දරුවාගේ රෝගයේ ලිපි ලේඛන පෙන්වා ඒ සඳහා සල්ලි හොයාගන්නා බවය. ඒ දරුවා හොඳට වැඩී තිබුනේ නැත. මෙවැනි කතා ඕනෑ තරම් අප වාට්ටු වලින් ඇසේ. ජොයින්ට් එකක්, මලක් , දුම්වැටියක් වයින් බිඳක් කිව්වට මේ සියල්ලන්ගෙන්ම ඔබට පමණක් නොව ඔබේ දරුවාටත් හානි විය හැක. 

බොහෝ අය තමන් මත්ද්‍රව්‍ය මත් පැන් පාවිච්චි කරනවා පමණක් නොව එහි වින්දනය ගැන අන් අය වෙත ප්‍රචාරය කරන්න්නේ ඒක මහ ලොකු කමක්, වීරකමක් හෝ විප්ලවීය බවක් ඇති ලෙස අඟවමිනි. නමුත් යථාර්තය නම් ඔවුන් අඩු වයසින්ම රෝගීන් බවට පත් වීමය. එනිසා මත්පැන් මත්ද්‍රවය වලට ඔබේ ඇබ්බැහිවීමක් ඇත්නම් ඉන් මිදීම සඳහා සටන් කරන්න. ඒ සඳහා උපකාර ක්‍රමවේද හා වෛද්‍ය උපදෙස් සෑම රෝහලකම ඇති කායික හා මානසීක වෛද්‍ය ඒකක වලින් ලබා ගත හැකිය. මෙවැනි හානිදායක පුරුදු වලින් මිදුනොත් ඔබ සැබවින්ම වීරයෙක් ! විශේෂයෙන්ම දරුවෙක් ලැබෙන්න  ඉන්න අම්මා කෙනෙක් කොයි තරම් නම් ප්‍රවේසම් වෙන්න ඕනෙද කියා ඔබ දන්නවා ඇති. නිරෝගී දරුවෙක් බිහි කරන එක මවකගේ යුතුකමක්. ජාන විකෘති වලට අමතරව මවගේ නොහොබිනා ක්‍රියා නිසා දරුවන්ට මන්ද මානසික තත්ව ඇති වුනොත් එය කෙතරම් වේදනාකාරී ද ? 

image credit :
Drunk Pregnancy. Under Arrest. ( http://mindforums.com/38 )
Pubmed article : Alcohol and pregnancy  http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmedhealth/PMH0004694/

ඇමෙරිකාවෙන් ඇඳුම් සහ එකම ඇඳුම සෝදන්න සැත්කමෙන් පසුඇඳෙන් බැස්ස හැටි.....

ලියන්නනම් බොහෝ දේවල් තිබුනත් ඉක්මනින් ලියා ගන්න බැරි වුනේ කාර් ය බහුල කම නිසා. ඒ ගැන සමාවෙන්න.
මතකනේඉහළ වෛද්‍යවරයෙක්ගෙන් " විහින් මැරෙන්නෙ නැතිව රාජකාරිය විතරක් කරන්න කියලා අහගත්තා..." ඒ උනත් කවදාවත් පාඩම් ඉගෙන ගත්තේම නැති තරම්. කෙනෙක්ගේ අපහසුකම් අභියස අපේ හිත් උණු වෙන්නේ අර පරණ අත්දැකීම් සියල්ල අමතක කරමින්...

අපේ වාට්ටුවට නිතර එන යන අවුරුදු 3ක මල්ලියෙක් හිටියා. ඔහුගේ නම ඇහුවට හැමදාම කිව්වේ "තම්බි" කියලයි.දෙමළෙන් තම්බි කියන්නේ මල්ලි නේ ... ඒකයි අවුරුදු 25ත් පැනපු ඇන්ටිලා අන්කල්ලා වන අනිත්කොණේ අපි එයාට තම්බි කිව්වේ. ඔහුගේ මව මානසික රෝගයකින් පෙළෙන්නියක්. අනිත්කොණ රෝහලේ ප්‍රසව හා නාරි ඒකකයට මේ මව පැමිණෙන්නේ ඇගේ සිව්වෙනි දරුවා ලැබෙන්න ඉඳෙද්දි. වැරහැලි කඩමාලු වෙච්චි ඇඳුම් ඇඳගෙන පැමිණෙන ඇය සමග මේ 3 හැවිරිදි දරුවාත් පැමිණෙයි. රාත්‍රියට වාට්ටුවේ කොණක රෙද්දක් එලා නිදියන්න දෙන මේ දරුවා දැක්කම අපි කොහොම හරි ඇඳක තියෙන මෙට්ටයක් බිමට දාලා දෙනවා. කොහොම හරි, කොච්චර කිව්චත් දරුවා එක්කරගෙන එන්න එපා කියලා වාට්ටුවේ නතර වෙද්දී මේ අම්මා දරුවා දමා එන්න තැනක් නෑ කියලා කියද්දී අපටත් කියන්න උත්තරයක් නැති තරම්.

කොහොම හරි පසුගිය දවසක ඇය ආවේ අපි දන්නා හඳුනන තම්බිත් කැටුව. මේ මල්ලියා අතේ නිතර දකින කහ පාට බෑග් එක තිබුනා , හැම රෝහල් ගතවීමකදීම ඇඳගෙන එන කුණු නාවර පෙරුනු කළිසමත් ඇඳගෙන හිටියේ. ඔන්න ඉතින් අම්මා ප්‍රසව වේදනා එක්ක ආපු නිසා පුතාව ලේබර් රූම් හෙවත් ප්‍රසූතිකාගාරයේ දොර ළඟ නවත්වා ඇතුලට ගියා. අපේ මේසය දිහා පොඩි එකා බලන් හිටියා ඉතින් දැං මම මොකද කරන්නේ කියා අහනවා වගේ. අපි ඔහුට ඉඳගන්න පුටුවක් දුන්නා අපේ මේසය අසලින්ම ඉඳගත්තා අර බෑග් එකේ ගල් කැට කීපයක් ටොපි කොළ ප්ලාස්ටික් බෝතලයක් පමණක් තිබුනා. අපේ වාට්ටුවේ නර්ස් මිස්ලාත් මිඩ් වයිෆ් මිස්ලාත් ඇසූ විට තවම දවල්ට කෑවේ නැති බවත් කීවා. දහවල් අනෙක් රෝගීන්ට ගෙනෙන රෝහල් කෑමෙන් ස්වල්පයක් ඔහුට ලබා දුන්නා. කිසි කරදරයක් නොකර පැත්තකින් ඉඳගෙන කෑවා. වාට්ටුව පුරා දුවන අම්මා ඉල්ලමින් කෑ ගසන අනෙක් දරුවන් එක්ක සසඳනවිට මොහුගේ තිබුනේ සැබෑ තැන්පත් බවක් මතක තියාගන්න මොහු අවුරුදු 3 ක කුඩා දරුවෙක්.

 හවස 4 වෙන විටද මව එළියට පැමිණියේ නෑ. එක කාරුණික මිඩ් වයිෆ් මිස් කෙනෙක් සමග අනෙක් වාට්ටුවටද ගොස් පැමිණි ඔහුට දැන් බිස්කට් කිහිපයක් ලැබී තිබුනා. අපි තේ බොන විට ඔහුටද තේ එකක් ලබා දුන්නා. වෙන ඇඳුම් තිබේදැයි ඇසූ විට අපට ලැබුනේ නැහැ යනුවෙනි. ඇතුලත දරුවා ලැබෙන්න ඔන්න මෙන්න සිටි ඔහුගේ මවද කීවේ වෙන ඇඳුම් නොමැති බවයි. දැන් ඉතින් මොනවා කරන්නද... අපේ කාරුණික මිඩ් වයිෆ් සොයුරිය කීවේ, "වෙන ඇඳුමක් තිබ්බානම් මේ නාවර පෙරන් ඉන්න පැංචාව මම නාවනවා ඩොක්ටර්" කියලයි.

ළමා වාට්ටුවට කතා කර බැලුවෙමු. එහිද ළමා ඇඳුමක් නොමැති බව කී අතර වෙන ඉල්ලාගන්න තැනකුත් නැති හැඩයි. මෙහි පැමිණෙන බොහෝමයක් මව්වරු බොහෝ දුප්පත් නිසා කාගෙන් ඇහුවත් ලැබෙන්නේ නැත යන උත්තරයයි. තවත් සිතමින් කල් ගත කළ නොහැක. තම සිව්වන දරුවාද ප්‍රසූත කළ මව අපට පැවසුවේ අළුත උපන් බිළිඳාට ඇන්දවීමට ඇඳුමක් වත් තමා ළඟ නැති බවයි.ඒ මවටවත් ඇඳුමක් නොතිබි හෙයින් ලෙයින් තෙත්වූ ඇඳුම් ඉවත් කොට අප වාට්ටුවේ තිබුනු බෙඩ් ෂීට් එකක් ඇයට දුන්නේ රෙද්දක් ආකාරයෙන් ඇඳීමටය.  මට අනේ අපොයි කියැවිනි. අපේ සමහර දෙමාපියන් තමන් ලැබෙන්න ඉන්න දරුවාට අවශ්‍ය කළමනා ඇඳුම් සියල්ල ලෑස්ති කරන්නේ ඉපදෙන්න මාස ගණනාවකට කලිනි. අධික දුප්පත්කමද, මානසික අවුල් වියවුල් නිසාද මොවුන් මෙලෙස අසරණ වී ඇතැයි සිතේ.

A9 මාර්ගයෙන් එපිට ඇත්තේ ඇඳුම් කඩයකි. එහෙත් සියල්ල ගිණි ගනන්‍ ය. නමුත් තවත් සීත සිතා ඉන්නට කල් නැත. කුඩයත් හෑන්ඩ් බෑගයත් ගත් මම කඩයට ගොස් කුඩා පැංචාට හරියන ජාතියේ කළිසම් දෙකක් සහ කමිසයක් මිළදී ගත්තෙමි. අළුත උපන් බිළිඳාට බිළිඳු ඇඳුම් අඩංගු කට්ටලයක් ගත්තෙමි. එවිට මතක් වුනේ... පසු ගිය දිනක මා විසින් සීසර් කරන ලද අවුරුදු 30 හැවිරිදි තවත් මවකි. ඇයගේද සැමියා ඇය දමා ගොස්‍ ය. අවුරුදු 13 ගැහැණු දරුවෙක් සිටී. මේ ලැබෙන්න ඉන්න දරුවා ඇගේ අනියම් පෙමක ප්‍රථිපලය. නමුත් ඒ පුද්ගලයාද දැන් ඇයව දමා ගොස් ඇත.  ඇගේ බලවත් කැමැත්ත නිසා අපි මේ දරුවාද සීසර් සැතකමක් මගින් පිටතට ගතිමු. ඉන්පසු පැය හතරකට පසු ඇඳ වෙත ගොස් බැලූ විට දකින්න ලැබුනේ  දරුවා පමණි. මව කොහිදැයි බලද්දී මූත්‍රා පිට වීමට දමා තිබූ බෑගයත් ඉනේ ගසාගෙන ඇය නාන කාමරයේ ඇඳුම් හෝදනවා දුටිමු. වෙන අම්මලාව සීසර් සැතකමින් පසු නැගිටවා ගන්නට මහත් පරිශ්‍රමයක් යෙදිය යුතු අතර බොහෝ කැක්කුම් නිසා ඔවුන් ඉතා අමාරුවෙන් කෙඳිරි ගාමින් පසුවෙයි. නමුත් ඇය ඇවිදගෙන ගොස් රෙදිත් හෝදයි. ඇයි මෙහෙම කළේ කියා ඇසූ විට කිවේ... එහා ඇඳේ අම්මා කෙනෙක්ගෙන් ඉල්ලාගත් ළදරු ඇඳුමක් පමණක් තිබෙන හෙයින් නැප්කින් එක සෝදා වියලා ගත යුතු බවය. මට බොහෝ දුකක් දැනිනි. අනේ අපේ සමහර මිනිස්සු ඇඳුම් නාස්ති කරන හැටියක්....~!
 මට රෙදි කඩයේදී ඇයවත් මතක් වුනි. ළදරු ඇඳුම් කට්ටල කිහිපයක් මිළදී ගත්තේ කොළඹින් ගන්නවාට වඩා තෙගුනයක් පමණ මිලක් ගෙවමිනි. ඉන්පසු ඒවා ගෙනැවිත් අළුත් උපන් බිළිඳුන් සහ මව්වරුන් සිටින වාට්ටුවට ගොස් , මල්ලීට ගත් ඇඳුම් සමග අවශ්‍ය හැමටම බිළිඳු ඇඳුම් ලබා දෙන්න යැයි මිඩ් වයිෆ් මිස්ට සහ නර්ස් මිස්ට බාර කලෙමි. ආපසු පිටව යද්දී මා දුටුවේ ඇඳ විට්ටමේ ඔළුව ගසාගෙන බිම බලාගෙන දුකින් සිටින කුඩා කොළු පැටියාය. "මොකද මේ දුකෙන් " මම ඇසුවෙමි. " අනේ මට ඕනෙ කළේ මල්ලියෙක් ඒත් අම්මා ගෙනත් තියෙන්නේ නංගියෙක්නේ " ඔහු සොවින් පැවසුවේය. අනේ පොඩ්ඩොන්ටත් හිතන්න තියෙන දේවල්.

බාහිරින් යම් උපකාරයක් මෙවැනි මව්වරුන්ට අවශ්‍ය හෙයින් අදාල තැන්වලට ලියා ඔවුන්ට උපකාර සහ ඇඳුම් පැළඳුම්ලබා ගන්නට මානසික සෞඛ්‍යය ඒකකය හරහා සූදානම් කළෙමි. මේ , මෙවැනි කතාන්දර සියයකින් එකක් පමණි. අනිත්කොණ විතරක් නෙමෙයි දිවයිනේ අගනුවර රෝහල වලත් මෙවැනි කතා ඔනෑ තරම් දුටිමි. මන්ද රජයේ රෝහල් කරා එන්නේ පුද්ගලික් සැප පහසු රෝහල් වලින් බෙහෙත් ගන්නට බැරි තරම් දුප්පත් මිනිසුන් නිසාය.

මව අළුත උපන් බිළිඳා සහ කුඩා දරුවා සතියක් පමණ අප වාට්ටුවෙ සිටි අතර අකුරු වත් නොදන්නා වැඩිය කතා බහ නොකර කුළෑටිව සිටි දරුවාට අපේ හෙදි සොයුරියන් සහ මිඩ් වයිෆ් මිස්ලා හැකි විටක අකුරක් දෙකක් කියා දෙනු, ලියන්නට හුරු කරනු දුටුවෙමු. අළුතෙන් ලැබුනු ටී ෂර්ට් කලිසම් ඇඳගෙන තම්බීත් බොහොම පිරිසිඳුව හිටියා. ආ අර සීසර් සැතකමින් පසු ඇඳෙන් බැහැපු අම්මා........, ඇය දරුවා හදා ගන්න බෑ කියා පරිවාස බාරයට දෙන්න ඕනෑ යැයි කීවා. නමුත් පරිවාසෙන් එනතුරු දවස් 5 පමණ දරුවා සමග ගත කල මව, "අනේ ඩොක්ටර් දවස් 5 මම කිරි දුන්නා, මට මගේ දරුවා දෙන්න බෑ , මම ගෙදර අරන් යනවා, කොහොම හරි හදා ගන්නවා" කියා දරුවා ගෙදර අරන් ගියාය. ඇයටද බාහිර උපකාර ක්‍රමයක් ඉස්පිරිතාලයේ මානසික සෞඛ්‍යය ඒකකය මගින් සකස් කර තිබුනි.

 මගේ මේ කතා මුහුණු පොත හරහා දුටු , ඇමරිකාවේ සිටින ඥාතී අයියා විසින් බොහෝ ළමා ඇඳුම් සහ කුඩා මේස්කුට්ටම් විශාල ප්‍රමාණයේ තොගයක් එවා තිබුනි. "අපිට නම් කොහොම හරි ගන්න පුළුවන් මේවා අනිත්කොණට අරන් යන්න "කියමින් ඒවා දුටු  බබෙක් ලැබෙන්න සිටින තව ඥාතී සොයුරියක් පවා ඒවා නොගෙන මා වෙත ලබා දුන්නේ, මේ කතා වලින් සසල වූ ඔවුන්ගේ හදවත් වල ඇති කාරුණික බව සහ මිනිස්කම නිසාය. සාරියක් ගන්නට ගිය පිටකොටුවේ සාරි කඩේ දමිළ පිරිසද අනිත්කොණ තොරතුරු දැන් කොහොමද කියා අසා රෙදි කච්චි කිහිපයක් එහෙට එවන්නට පොරොන්දු වුනේ ඔවුන්ට හැකි පමණ මේ වැසියන්ට උදව් කරන්නටය.
කන්නට බැරි කේක් තට්ටු පිට තට්ටු හදන්නට රුපියල් තිස් දහ, පනස් දහ වියදම් කරන අප රටේ තරුණ තරුණියන් සිතා බැලිය යුතු කාරණා බොහෝමයක් තිබේ. ඒ දරිද්‍රතාවයේ අන්තිම අඩියේ සිටින මිනිස්සුද බොහෝ මේ මහ පොළව මත ජීවත් වෙන බවය. එය ඔවුන්ගේ කර්මය කියා හිත හදාගන්නවා වෙනුවට අපේ කර්මය ගැන හිතා පුළුවන් උපරිමයෙන් උදව් කිරීම වටිනවා යැයි සිතේ. මේවා ලියන්නේ ලොකු කමකට නොව, මෙවැනි ජීවිත මේ මහ පොළව මත තිබෙන බව කියා දෙන්නටය.